Lễ hội Kin Lẩu Khẩu Mẩu

Tháng 9 âm lịch là thời điểm người dân tộc Thái (ở Mường So - Phong Thổ - Lai Châu) chuẩn bị mùa thu hoạch lúa. Đợi đến ngày rằm, khi trăng vào độ sáng nhất, người dân trong vùng lại tổ chức lễ hội thường niên: Lễ Kin Lẩu Khẩu Mẩu. Lễ còn được gọi là lễ tạ ơn hay lễ hội cốm mới.

Lễ hội Kin Lẩu Khẩu Mẩu của người Thái ở Mường So đã có từ rất lâu đời. Đây là dịp để người dân tạ ơn thần linh, ông bà, tổ tiên đã ban phúc cho một mùa vụ bội thu và để trai gái có cơ hội đua tài, tìm hiểu nhau, để người dân trên địa bàn được giao lưu, vui chơi thoải mái, chuẩn bị cho những ngày mùa sắp tới.

Sau nhiều năm bị lãng quên, ngày nay lễ hội đã được khôi phục lại. Kin Lẩu Khẩu Mẩu còn được gọi là lễ hội cốm mới vì thời điếm tổ chức lễ hội là lúc lúa đến thời điểm làm cốm thích hợp nhất. Trong lễ hội, phần không thể thiếu là hoạt động chọn lúa làm cốm. Lúa sử dụng làm cốm là lúa nếp thơm, nếp lông phượng, nếp tan, nếp hoa, nếp quýt.... Trong đó, nếp lông phượng là làm cốm ngon nhất.

Cốm sau khi được làm sạch, mang vào nhà Hơn háng (nhà để cúng tế trong lễ hội) cùng những lễ vật khác là nông phẩm của người dân trong vùng. Cúng tế xong, những người làm lễ cùng bà con vãi cốm ra xung quanh nhà Hơn háng để tượng trưng cho sự sung túc, no đủ, tất cá mọi người tham dự lễ hội sẽ được ăn một chút cốm để được thần linh ban cho sự may mắn. Một nghi lễ nữa là tung quả ké vào khách dự lễ để thể hiện sự gắn bó, đoàn kết.

Trong ngày lễ hội cũng có nhiều trò chơi dân gian được diễn ra như cầu lông gà, ném còn, kéo co... và những món ăn truyền thống của đồng bào Thái cũng được dịp mời khách thập phương như rêu đá, cá nướng, cơm nếp, xôi nếp.

Kin Lẩu Khẩu Mẩu là lễ hội mang đậm ý nghĩa của tín ngưỡng phồn thực của đồng bào dân tộc Thái vùng Phong Thổ - Lai Châu. Lễ hội tạo cho người tham gia cảm nhận được sự giao hòa của đất trời, sự no đủ, sung túc. Chính những giá trị văn hóa và tâm linh đó, lễ hội đã được phục hồi và sẽ được gìn giữ đến mai sau.